Η εικόνα ενός «τιμοκαταλόγου» ναρκωτικών γραμμένου σε τοίχο σχολικού προαυλίου στη Ξηροκρήνη δεν είναι απλώς ένα ακόμη περιστατικό βανδαλισμού. Είναι ένα κοινωνικό καμπανάκι που ηχεί εκκωφαντικά σε μια πόλη και σε μια πολιτεία που εδώ και χρόνια προσποιούνται ότι δεν ακούν. Όταν ο χώρος της εκπαίδευσης μετατρέπεται σε καμβά συμβολισμών του υποκόσμου, το πρόβλημα παύει να είναι αισθητικό και γίνεται βαθύτατα πολιτικό.
Το γεγονός ότι το μήνυμα εμφανίστηκε σε Πρότυπο Εκκλησιαστικό Γυμνάσιο και Λύκειο, μάλιστα σε ανακαινισμένο σημείο, προσδίδει στο συμβάν έναν ιδιαίτερο, σχεδόν προκλητικό χαρακτήρα. Δεν πρόκειται για μια τυχαία επιλογή τοίχου, αλλά για μια συνειδητή πράξη επίδειξης ισχύος και «ταυτότητας», με στόχο το σοκ και τη δήλωση παρουσίας. Η υπογραφή και τα σύμβολα που χρησιμοποιήθηκαν παραπέμπουν σε μια κουλτούρα φόβου και επιβολής, που βρίσκει έδαφος εκεί όπου το κράτος υποχωρεί και οι κοινωνικές πολιτικές απουσιάζουν.
Η άμεση αντίδραση της σχολικής κοινότητας και η ενημέρωση των αρχών ήταν αυτονόητη και αναγκαία. Ωστόσο, η ουσία δεν εξαντλείται στη διαγραφή ενός συνθήματος ή στη διερεύνηση ενός μεμονωμένου περιστατικού. Το ερώτημα –χωρίς να τίθεται ρητορικά– αφορά το πώς γειτονιές ολόκληρες αφήνονται να στιγματιστούν ως «γκρίζες ζώνες», πώς η νεανική παραβατικότητα συναντά την αδιαφορία της πολιτείας και πώς τα σχολεία καλούνται να λειτουργήσουν ως ανάχωμα χωρίς ουσιαστική στήριξη.
Η παρουσία συμβόλων όπως το shoefiti στην ευρύτερη περιοχή ενισχύει την αίσθηση μιας κανονικοποίησης της βίας και της παρανομίας. Όχι μέσα από οργανωμένα κυκλώματα απαραίτητα, αλλά μέσα από την ανοχή, την εγκατάλειψη και την απουσία πρόληψης. Εκεί ακριβώς αποτυπώνεται η αποτυχία μιας πολιτικής που επενδύει στην καταστολή εκ των υστέρων και όχι στη κοινωνική συνοχή εκ των προτέρων.
Η αντιμετώπιση των ναρκωτικών, ιδιαίτερα όταν αγγίζει τον χώρο της εκπαίδευσης, δεν μπορεί να περιορίζεται σε αστυνομικά δελτία. Απαιτεί συντονισμένες πολιτικές πρόληψης, ενίσχυση των σχολείων, στήριξη των οικογενειών και ουσιαστική παρουσία του κράτους στις γειτονιές. Διαφορετικά, οι τοίχοι θα συνεχίσουν να μιλούν πιο δυνατά από τις κυβερνητικές εξαγγελίες. Και αυτό είναι ίσως το πιο ανησυχητικό μήνυμα απ’ όλα.
