Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ) δεν είναι απλώς ένα εκθεσιακό γεγονός· ούτε μπορεί να περιορίζεται σε αυτόν τον ρόλο. Διαθέτει έναν εκτεταμένο χώρο στο κέντρο της πόλης, που καθορίζει την καθημερινότητα, την ποιότητα ζωής και την εικόνα της Θεσσαλονίκης. Το ερώτημα δεν είναι αν η ΔΕΘ χρειάζεται αναβάθμιση -αυτό είναι αυτονόητο- αλλά ποια κατεύθυνση θα πάρει: θα επιμείνουμε σε ένα σχέδιο που εγκλωβίζει το κέντρο σε ακόμη περισσότερη τσιμεντοποίηση με μερικό χώρο πρασίνου ή θα αξιοποιήσουμε την ευκαιρία να δημιουργήσουμε το πρώτο μεγάλο μητροπολιτικό πάρκο της πόλης, μια υποδομή που θα αλλάξει ουσιαστικά την ποιότητα ζωής και θα αναβαθμίσει συνολικά τη Θεσσαλονίκη;
Η Κυβέρνηση επιμένει σε σχέδια που παρουσιάζονται ως “αναβάθμιση”, αλλά στην πραγματικότητα αναπαράγουν το ξεπερασμένο μοντέλο ανάπτυξης. Το κόστος μεταβάλλεται από τα 124 στα 370 εκατομμύρια και μόλις προσφάτως στα 120 εκατομμύρια, γεγονός που αποδεικνύει προχειρότητα και αδυναμία σοβαρού σχεδιασμού. Εδώ και 13 χρόνια, η ΔΕΘ Α.Ε. ασχολείται αποκλειστικά με αυτό το φαραωνικό και αδιέξοδο σχέδιο, που σήμερα εμφανίζεται σε άλλη τροχιά, χωρίς όμως να πείθει ως βιώσιμη πρόταση. Και όλα αυτά τα χρόνια το δημόσιο έχει επιβαρυνθεί με σημαντικά κόστη. Η έλλειψη διαφάνειας σε κάθε στάδιο δεν αφήνει περιθώριο εμπιστοσύνης. Όσο οι πολίτες βλέπουν μόνο τεράστια ποσά και συνεχώς μεταβαλλόμενα σχέδια, τόσο ενισχύεται η πεποίθηση ότι η Κυβέρνηση αποφεύγει τον δημόσιο έλεγχο και μια σαφή θέση.
Έχω καταθέσει αλλεπάλληλες ερωτήσεις και αιτήσεις κατάθεσης εγγράφων στη Βουλή, χωρίς καμία ουσιαστική απάντηση. Ελάχιστοι βουλευτές έχουν ασχοληθεί με τόση συνέπεια με το μέλλον της ΔΕΘ, μέσα και έξω από το Κοινοβούλιο, ακριβώς γιατί εδώ κρίνεται το μέλλον ολόκληρης της πόλης.
Η Θεσσαλονίκη είναι από τις πιο επιβαρυμένες περιβαλλοντικά πόλεις στην Ευρώπη, με περίπου 1.000 θανάτους ετησίως λόγω ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Η πόλη διαθέτει λιγότερα από 3 τ.μ. πρασίνου ανά κάτοικο, όταν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θέτει ως ελάχιστο όριο τα 8-10 τ.μ.. Σε αυτό το πλαίσιο, η παραμονή της ΔΕΘ στο κέντρο με νέες κατασκευές –έστω και χωρίς το ξενοδοχείο– θα επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το ήδη ασφυκτικό περιβάλλον. Το Μητροπολιτικό Πάρκο δεν είναι πολυτέλεια· είναι αναγκαιότητα για ποιότητα ζωής και δημόσια υγεία.
Η δική μας πρόταση είναι ξεκάθαρη. Η ΔΕΘ πρέπει να μετεγκατασταθεί στη Σίνδο, σε δημόσια έκταση 800 στρεμμάτων, έτοιμη να φιλοξενήσει σύγχρονη εκθεσιακή δραστηριότητα με προοπτική δεκαετιών. Η περιοχή διαθέτει τα τεχνικά και περιβαλλοντικά κριτήρια, καθώς και τη δυνατότητα ανάπτυξης υποδομών χωρίς να επιβαρύνεται το κέντρο. Ο σημερινός χώρος πρέπει να αποδοθεί στους πολίτες, ως ανοιχτό, δημόσιο, πράσινο Μητροπολιτικό Πάρκο, με ήπιες πολιτιστικές χρήσεις στα διατηρητέα κτίρια. Έτσι, θα ενωθεί το ΑΠΘ με το κέντρο, θα ενισχυθεί η Πανεπιστημιούπολη και η Θεσσαλονίκη θα αποκτήσει την «ανάσα» που στερείται εδώ και δεκαετίες.
Δεν πρόκειται μόνο για περιβαλλοντικό ζήτημα. Είναι και ζήτημα αναπτυξιακής δικαιοσύνης. Η μεταφορά της ΔΕΘ στη Δυτική Θεσσαλονίκη θα φέρει νέες υποδομές, επενδύσεις, θέσεις εργασίας και υπεραξία σε μια περιοχή παραμελημένη επί δεκαετίες. Η ανάπτυξη της πόλης δεν μπορεί να είναι μονόπλευρη· οφείλει να είναι ισόρροπη. Η ΔΕΘ μπορεί να αποτελέσει έργο που ενώνει την πόλη και όχι να τη διαιρεί.
Το Κίνημα Δημοκρατίας δεν έμεινε στα λόγια. Με δημόσιες εκδηλώσεις, ανοιχτές συζητήσεις και κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις θέσαμε το ζήτημα στο επίκεντρο. Από την πρώτη στιγμή στηρίξαμε τις πρωτοβουλίες της Οργανωτικής Επιτροπής Δημοψηφίσματος και τις φωνές των πολιτών που ζητούν να έχουν λόγο στο μέλλον της πόλης τους. Ήδη περισσότερες από 20.000 υπογραφές έχουν συγκεντρωθεί, ενώ σοβαροί επιστημονικοί και κοινωνικοί φορείς έχουν ταχθεί ξεκάθαρα υπέρ της πρότασης για Μητροπολιτικό Πάρκο. Αυτή η κοινωνική φωνή δεν μπορεί να αγνοηθεί. Οι Θεσσαλονικείς έχουν δικαίωμα σε καθαρές απαντήσεις και, πάνω από όλα, να αποφασίσουν οι ίδιοι μέσα από ένα τοπικό δημοψήφισμα.
Το Κίνημα Δημοκρατίας στέκεται με συνέπεια σε αυτή τη μάχη, στηρίζοντας τον διάλογο και τις πρωτοβουλίες για συμμετοχή των πολιτών. Δεν θεωρούμε ότι μας ανήκει το ζήτημα· ανήκει στους Θεσσαλονικείς. Για αυτό και η συμβολή μας είναι να δώσουμε θεσμική φωνή σε μια διεκδίκηση που ξεκινά από την κοινωνία. Αυτό θα αναδείξουμε και με την παρουσία του Προέδρου του Κινήματος Δημοκρατίας στη φετινή ΔΕΘ. Καλούμε τον Πρωθυπουργό να τοποθετηθεί καθαρά: με τη Θεσσαλονίκη και το Μητροπολιτικό Πάρκο ή με την τσιμεντοποίηση του κέντρου και τα συμφέροντα; Το ερώτημα δεν είναι ρητορικό· είναι η σκληρή πραγματικότητα, με τον Πρωθυπουργό να δείχνει ότι επιλέγει το δεύτερο.
Μετά τις πρόσφατες ανακοινώσεις του Πρωθυπουργού για τη ΔΕΘ, το ελάχιστο που θα όφειλε είναι μια συγγνώμη. Από κάθε «καρέκλα» που πέρασε όλα αυτά τα χρόνια στήριξε το ίδιο καταστροφικό σχέδιο, το οποίο σήμερα εμφανίζεται να εγκαταλείπει, όχι επειδή άλλαξε άποψη, αλλά υπό την πίεση τεκμηριωμένων ενστάσεων πολιτών και φορέων. Ευθύνες αναλογούν και σε όσους το σχεδίασαν και το υπερασπίστηκαν όλα αυτά τα χρόνια. Ακόμη κι αν αποσύρθηκαν οι πιο κραυγαλέες πρόνοιες, η ουσία του προβλήματος παραμένει. Με δυο κουβέντες από μικροφώνου και με αόριστες δηλώσεις στο περιθώριο εκδηλώσεων δεν μπορεί να υπάρξει εφησυχασμός. Η πρόταση παραμένει ασαφής και αφήνει ξανά εκτός τη Δυτική Θεσσαλονίκη.
Για αυτό ζητούμε πλήρη παρουσίαση του σχεδίου, καθαρές δεσμεύσεις και παραμένουμε σε εγρήγορση. Γιατί η πόλη μας δεν αντέχει άλλη αναβολή και κοροϊδία.
Το μέλλον της ΔΕΘ είναι το μέλλον της Θεσσαλονίκης. Και δεν μπορεί να σχεδιαστεί με αδιαφανείς διαδικασίες και σιωπή. Χρειάζεται όραμα, σχέδιο και πολιτική βούληση. Μητροπολιτικό Πάρκο στο κέντρο, νέα ΔΕΘ στα Δυτικά: αυτή είναι η μόνη επιλογή που υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, προστατεύει το περιβάλλον και βελτιώνει την ποιότητα ζωής των πολιτών.
